ชุมชนบ้านร่องไฮ เป็นที่ตั้งของโบราณสถานบ้านร่องไฮ ซึ่งในบริเวณโบราณสถานนี้เคยเป็นชุมชนโบราณขนาดใหญ่ริมกว๊านพะเยา มีซากของกลุ่มวัดร้างในสมัยที่เมืองภูกามยาวเจริญรุ่งเรือง มีช่วงอายุราว 900 ปี อยู่ในสมัยเดียวกันกับวัดติโลกอารามและโบราณสถานอื่น ๆ ที่อยู่ในกว๊านพะเยา ในบริเวณใกล้เคียงกันนั้นมีซากร่องรอยของศาสนสถานอยู่ประมาณ 8-9 แห่ง เรียงกันเป็นแนวเข้าไปในกว๊านพะเยา โดยคนในชุมชนเรียกบริเวณนี้ว่า "สันธาตุ" และยังคงมีเนินซากโบราณสถานบางส่วนจมอยู่ในกว๊านพะเยา การตั้งชื่อหมู่บ้านมีจากคำบอกเล่าว่าสมัยก่อนบ้านร่องไฮมีร่องน้ำไหลผ่านกลางหมู่บ้านลงสู่แม่น้ำอิง หรือหนองเอี้ยงซึ่งสองข้างฝั่งร่องน้ำมีต้นไทรใหญ่ขึ้นอยู่เรียงกันซึ่งทางภาคเหนือ หรือภาษาพื้นเมืองเรียกต้นไทรว่า ต้นไฮ จึงตั้งชื่อตามร่องน้ำที่มีต้นไฮขึ้นว่า "ร่องไฮ" จนมาถึงทุกวันนี้ ผู้คนในชุมชนบ้านร่องไฮส่วนหนึ่งเป็นกลุ่มคนที่อพยพมาจากบ้านกาดเมฆ บ้านบ่อแฮ้ว และบ้านฟ่อน ซึ่งขึ้นอยู่กับอำเภอเมือง จังหวัดลำปาง เข้ามาทำมาหากินและตั้งถิ่นฐานโดยนำเอาวัฒนธรรมการตีมีดมาด้วยจนทำให้เป็นอาชีพหลักของชาวบ้านร่องไฮ
กิจกรรม
1. ศึกษาเรียนรู้การตีมีดจากปราชญ์ชาวบ้านในชุมชนบ้านร่องไฮ
2. เรียนรู้แหล่งโบราณสถานบ้านร่องไฮ และร่วมกิจกรรมย้อนอดีตวาดภาพแหล่งโบราณสถานจากร่องรอยที่เหลืออยู่
3. ศึกษาเชิงอนุรักษ์ธรรมชาติและชื่นชมธรรมชาติอันสวยงามริมกว๊านพะเยา ณ แหล่งอนุรักษ์พันธุ์ปลา กว๊านพะเยาพร้อมรับฟังความรู้ต่าง ๆ เกี่ยวกับการอนุรักษ์พันธุ์ปลา

สิ่งจำเป็นที่นักเรียนต้องเตรียมพร้อมในการเข้าร่วมฐานการเรียนรู้
1. ควรแต่งกายให้รัดกุม ใส่ร่องเท้าผ้าใบ
2. หมวก หรือร่ม
ผู้รับผิดชอบ
ดร.เกรียงไกร สีตะพันธุ์ คณะเกษตรศาสตร์ฯ
อาจารย์กฤษดา เหลืองทองคำ สาธิตฯ Tel. 08 1961 1840
ดร.ชญาน์นันท์ จิตมณี สาธิตฯ Tel. 08 1786 9848
นางสาวสุทธิดา แปงสี นิสิต
นายธิติวุฒิ รวมสุข นักเรียน Tel. 09 3274 9770

# โรงเรียน จำนวนที่รับ (คน) จำนวนลงทะเบียน (คน)
1 โรงเรียน มอ. วิทยานุสรณ์ 2 2
2 โรงเรียน มอ. วิทยานุสรณ์สุราษฎร์ธานี 2 2
3 โรงเรียนป่าพะยอม 1 1
4 โรงเรียนมัธยมสาธิตมหาวิทยาลัยนเรศวร 2 2
5 โรงเรียนราชสีมาวิทยาลัย 2 2
6 โรงเรียนลือคําหาญวารินชําราบ 1 1
7 โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย รังสิต 2 2
8 โรงเรียนสาธิต 'พิบูลบำเพ็ญ' มหาวิทยาลัยบูรพา 1 1
9 โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัย มหาสารคาม (ฝ่ายมัธยม) 1 1
10 โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยขอนแก่น (มอดินแดง) 1
11 โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยขอนแก่น (ศึกษาศาสตร์) 1
12 โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ 2 2
13 โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยพะเยา 2 1
14 โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยสงขลานครินท์ 1 1
15 โรงเรียนสาธิตแห่งมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตกำแพงแสนศูนย์วิจัยและพัฒนาการศึกษา 2 2
16 โรงเรียนสาธิตอิสลามศึกษา 1 1
17 โรงเรียนสิรินธรราชวิทยาลัย 1
18 โรงเรียนสุรวิวัฒน์ 2 2
19 สำนักงานห้องเรียน วิศว์-วิทย์(โรงเรียนดรุณสิกขาลัย) 2 2
รวมทั้งหมด : 25